کنفرانس روشنفکری در ایران، در تیرگان کانادا

رامین جهانبگلو در جشنواره تیرگان

رامبد جهانبگلو در مرکز مربوط به روزنامه گلوب اند میل خبر از راه‌اندازی یک کنفرانس درباره وضعیت روشنفکری در ایران داد. ابعاد و ویژگی‌های روشنفکری قرار است فعلا به صورت یک کنفرانس برگزار شود و پس از آن به صورت یک کتاب عرصه شود.

پیش از این بخش مختصر آن در دانشگاه سوآز برگزار شد اما بعد از آن قرار بر این شد که در حاشیه جشنواره تیرگان در کانادا این برنامه برگزار شود.

با توجه به این‌که از دوره مشروطیت و عهد ناصری تاکنون روشنفکران نقش‌های زیادی داشته‌اند قرار است چنین مساله‌ای مورد واکاوی قرار بگیرد. روشنفکران زن، روشنفکران لیبرال، روشنفکران چپ و روشنفکران دینی در این کنفرانس به ارائه مقالات خود خواهند پرداخت.

مهرزاد بروجردی، سعید پیوندی، فرزین وحدت، فرزانه میلانی و نزدیک به ۱۵ نفر دیگر قرار است در این کنفرانس سخنرانی کنند.

رامین جهانبگلو، مترجم و فعال فضای روشنفکری، می‌گوید که روشنفکری به معنای مدرن کلمه، مانند آن‌چه فرانسوی‌ها و انگلیسی‌ها استفاده می‌کنند می‌فهمیم از فرانسه آمده است. کتاب‌هایی مثل کتاب‌های مونتسکیو. در مرحله ی بعد به دلیل انقلاب مسکو روشنفکری چپ را داریم در حوالی ۱۰۰ سال پیش بعد از ۱۹۱۷ که آدم‌هایی مثل بزرگ علوی و تقی ارانی و این افراد هستند و پس از آن یک دوره طلایی داریم و دوره رضاشاه است که تقریبا همه این افراد با همدیگر همکاری می‌کنند. افرادی مثل داور، محمدعلی فروغی و این‌ها که با دستگاه دولتی همکاری می‌کنند و صادق هدایت و مینوی و دیگرانی هم با آن‌ها مخالف نیستند اما به دنبال مدرن کردن ایران هستند. ما بیشتر از این‌که به شخصیت‌های سیاسی بپردازیم باید به سراغ شخصیت‌های روشنفکری برویم چون آن‌ها هستند که نهادهایی مثل ثبت احوال و دادگستری را برپا داشته‌اند.

او درباره محمدعلی فروغی که شخصیت سنگین فکری دارد و ترجمه‌هایش را دارد می‌رود با دستگاه حکومتی رضاشاه کار می‌کرده است می‌گوید کاش الان هم اینطوری بود. چون این افراد بسیار ایرانی هستند، سنت‌های ایران را خوب می‌شناسند، گفنگو با افراد دینی را بلدند. فروغی دکارت را ترجمه می‌کند. همه این‌ها آدم‌های برجسته‌ای هستند که اعتقاد داشتند روشنفکران باید بیایند در نهاد دولت نقش خود را بازی کنند.

روشنفکری اما در دوره محمدرضاشاه پهلوی می‌شود روشنفکری چپ که با پهلوی دوم مخالفند. دو روشنفکری محوری داریم یکی شریعتی و دیگری جلال آل احمد که هر دو مخالفند و وارد انقلاب ایران می‌شوند. نسل‌های جدیدتر نمی‌دانند که روشنفکرانی که در مشروطیت و بعد از آن هستند یا روشنفکرانی که در انقلاب ۵۷ هستند چه تفاوتی دارند.

قبلی «
بعدی »

پاسخی بگذارید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

پربیننده‌های امروز